مروری بر تجربه برگزاری نخستین کنفرانس حکمرانی و سیاست‌گذاری عمومی - دکتر محمدصادق امامیان (مدیر اندیشکده مطالعات حاکمیت و سیاست گذاری)


    اولین کنفرانس سیاست‌گذاری و حکمرانی که سال گذشته برگزار شد، یک گام خیلی مهم در جهت شکل‌دهی بستری برای گفتگو حول مباحث حکمرانی و سیاست‌گذاری ملی ایران بود.

    در این کنفرانس برای اولین بار موضوع بحث از سطح شرکتی و سازمان‌محور به سطح ملی آمد و در عین حال، بحث ملی، بحث سیاسی نشد. در واقع در کنفرانس سال گذشته، محوریت مباحث سیاستی غلبه کاملا محسوسی به رویکردهای سیاسی مرسوم در مباحث ملی داشت. این ترکیب، ترکیبی جدید بود که بحث ملی کنیم در عین حالی که بحث سیاسی و جناحی نکنیم و حل مسائل کشور و حل مسائل سازمان‌های عمومی ملی را در دستور کار خود قرار دهیم؛ حل مسائلی که طبیعتا ذینفعانش بسیار متعدد هستند، از سیاست مداران، حاکمان، احزاب، رسانه‌ها، مردم عادی، شرکت‌ها، سازمان‌ها، بخش خصوصی، بخش اجتماعی، بخش دولتی، بخش دانشگاهی و حتی در ابعاد بین‌المللی. به این دلیل، محوریت و موضوع گفتگو در کنفرانس سیاست‌گذاری و حکمرانی، از این جهت ویژگی‌های جدیدی داشت که در نمونه‌های مشابه قبلی کمتر می‌توان این مشخصات را پیدا کرد.

    نکته دومی که در کنفرانس پارسال به نظر من مورد توجه قرار گرفت این بود که متوجه شدیم این نوع مباحث علیرغم اینکه خیلی در سطح شرکتی نیست و منافع مالی مشخصی در آن وجود ندارد و ذینفعان مالی ندارد و همچنین، سیاسی نیست و احزاب سیاسی خاص از آن حمایت نمی‌کنند، ولی به شدت مورد اقبال است و این اقبال عمومی را می‌توانم برگردانم به این واقعیت اجتماعی که جامعه به سطحی از بلوغ رسیده که متوجه شده بعضی از مسائل کشورداری و مسائلی که به حوزه اداره بخش عمومی برمی‌گردد، مسئله یک نفر و دو نفر یا یک جریان سیاسی یا این دولت و دولت دیگر یا مجلس‌های متفاوت نیست، بلکه مسئله همه است. اگر کشور خوب اداره نشود اگر کشور نتواند منافع عمومی را به خوبی از طریق مکانیسم‌های حکمرانی و سیاست‌گذاری خودش تامین کند، همه ضرر می‌کنند و فقط موفقیت یا شکست یک جریان خاص نیست.

    نکته دیگری که در کنفرانس پارسال مورد توجه قرار گرفت، یک نوع ارتباط بین‌المللی بود که با همه محدودیت‌ها، پایه‌گذاری شد. حضور یکی دو مهمان خارجی و در عین حال حضور ویدیویی تعداد بیشتری از مهمان‌ها و ابعاد بین‌المللی بعضی از پنل‌ها برای ما قابل توجه بود و شاید نکته خاص دیگر کنفرانس پارسال که برای من جالب بود، اقبال مدیران و سیاست‌گذاران سطح بالای حاکمیت بود؛به ط.ریکه در غالب پنل‌هایمان وزرا یا معاون وزرا حضور داشتند، همچنین، از مجمع تشخیص مصلحت نظام، از مجلس شورای اسلامی و نهادهای دانشگاهی، افرادی حضور داشتند.

    اما کنفرانس پارسال ضعف‌هایی هم داشت، از جمله اینکه این کنفرانس خیلی در لایه آکادمیک و سیاست‌گذاری محدود شده بود. در حالیکه به هر حال ذینفعان و ذی‌ربطان حوزه سیاست‌گذاری و حکمرانی فقط محدود به یکی دو قشر نیستند. طبیعتا حضور فعالان بخش خصوصی و حضور نمایندگان فعالان و گروه‌های اجتماعی می‌تواند این ترکیب را ترکیب کاملتری کند که انشاالله در کنفرانس امسال مورد توجه قرار گیرد.

    نکته دیگری که مهم بود در کنفراس پارسال و به نظر می‌آید امسال باید مورد توجه قرار گیرد و به نحوی اصلاح شود، این است که کنفرانس پارسال در غالب موارد بیشتر مشکل‌یابی و آسیب‌شناسی بود، به همین خاطر تصوری می‌تواند ایجاد شود که بیشتر، ابعاد منفی و ضعف‌ها و آسیب‌های سیاست‌گذاری و حکمرانی در کشور در کنفرانس پارسال مورد بررسی قرار گرفته است. من این را انکار نمی‌کنم، احتمال دارد این غلبه، غلبه واقعی باشد. علتش هم این است که آسیب‌‌شناسی و تحلیل وضعیت موجود، قدم ابتدایی شروع و شاید راحترین کار است؛ اما کنفرانس امسال حتما باید به یک نحوی رویکرد ایجابی، ارائه را‌ه حل‌ها و پیشنهادهای سیاستی و در عین حال، به یک نحوی رویکرد مثبت و امیدآفرین را به جامعه تزریق کند.

    من در اختتامیه کنفرانس پارسال گفتم که سیاست‌گذاری حتما همراه با امید است. یعنی وقتی ما بحث از مدل اداره کشورداری بخش عمومی می‌کنیم حتی اگر آسیب‌هایش را می‌گوییم، حتما به اصلاحش امید داریم که در موردش صحبت می‌کنیم. به همین خاطر، هرکسی که در شرایط فعلی امیدی به اصلاح اداره کشور ندارد طبیعتا نباید حرفی از سیاست‌گذاری بزند؛ به خاطر همین، کنفرانس امسال حتما باید رویکرد غالبش رویکرد مثبت، ارائه راه‌حل‌ها، نشان دادن تجربیات موفق، و یاگیری از این تجربیات موفق باشد. به‌نظر می‌رسد در شرایط سیاسی و اجتماعی فعلی هم به این نیاز داریم و در عین حال به نظر میاد یک تفاوت و تمایزی برای کنفرانس امسال محسوب خواهد شد به نسبت هم کنفرانس سال قبل، و هم هم تمامی رویدادها و گفتگوهای مشابه در حوزه سیاست‌گذاری.

    برای مشاهده فیلم مصاحبه اینجا کلیک کنید.